PDA

توجه ! این یک نسخه آرشیو شده میباشد و در این حالت شما عکسی را مشاهده نمیکنید برای مشاهده کامل متن و عکسها بر روی لینک مقابل کلیک کنید : سؤال درباره پنج روح که در روایات اهل بیت(ع) بدان اشاره شده



sami.yoosef314
March 26, 2013 - 4:41 pm GMT, 04:41 PM
بسم الله الرحمن الرحیم
و الحمد لله رب العالمین
و صلی الله علی محمد و آل محمد الائمة و المهدیین و سلم تسلیما کثیرا


السلام علیکم و رحمة الله و برکاته
ضمن تسلیت ایام فاطمیه، سؤالی بود که توسط یکی از خواهران انصاری به بنده محول شد که آن را از واحد پاسخگویی سؤالات و یا اگر میسر نشد از خدمت سرورم و پدر عزیزم امام احمد الحسن(ع) بپرسم.
و اما سؤال این است:
در روایات طاهرین آمده است که پیامبر و امام دارای پنج روح است؛ روح القدس، روح الشهوة،روح المدرج(روح الحیات)، روح الایمان و روح القوه؛ آیا امکان دارد در مورد این پنج مورد توضیح مفصل و شافی و کافی دهید.

با تشکر
سامی یوسف 314 از ایران

يـوسف الأنصار
October 21, 2014 - 8:00 am GMT, 08:00 AM
پاسخ: واحد پاسخگوئی







بسم الله الرحمن الرحیم
و الحمد لله رب العالمین



و صلی الله علی محمد و آل محمد الأئمة و المهدیین و سلم تسلیما






علیکم السلام و رحمة الله و برکاته


برای پاسخ به این سؤال نیاز مقدمه و زمینه سازی است تا مطلب بهتر درک شود.

ابتدا این مطالب را حتماً مطالعه کنید:

آیا نظریه فرگشت (تکامل) چارلز داروین صحیح می‌باشد؟ پاسخ سید احمد الحسن (ع) به نظریۀ داروین! (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=29269)

آیا اصل انسان میمون بوده است؟ (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=29559)


۱- خداوند عزیز و جلیل آدم را در آسمان اول (آسمان انفس) خلق کرد.

۲- برای این‌که آدم و ذریتش برای فرود آمدن به زمین و اتصال به کالبد به شرایط لازم دست پیدا کنند می‌بایستی آن گِل را به آسمان اول رفع (بالا) می‌کردند تا نفس آدم (ع) و بقیه انسان‌ها از آن خلق شود.

۳- رفع این گِل ضروری بود، زیرا که روح در این گِل رفع شده، دمیده شده و این گل رفع شده وسیله‌ی اتصال روح با کالبد شد. (روح ممکن نیست با کالبد ارتباط پیدا کند، زیرا که آن در -و از- دو عالم متفاوت هستند و بین آن‌ها عوالم دیگری وجود دارد لذا نیاز است تا وسیله‌ای که در کل مراتب تدریجی عوالم بین آسمان جسمانی و آسمان اول وجود داشته باشد، و وقتی که کالبد رفع شود برای آن این مراتب مهیاء می‌شوند و امکان حرکت ضمن حدود آن‌ها برای آن امکان پذیر می‌گردد).

۴- گلی که از زمین انتخاب شد حاوی بهترین عناصر است، یعنی دارای قوت و شهوت، تا بتواند زاد و ولد داشته باشد و در همه جا بتواند زندگی کند و بر زمین تسلط یابد. لذا به امر خدا، فرشتگان اندک و چیزی از خاک و آب را از زمین برداشتند و به آسمان اول بالا بردند و از آن قالب کالبد لطیف آدم در آسمان اول ساخته و در بهشت دنیوی (نهایت آسمان اول یا دروازه آسمان ملکوتی (آسمان دوم)) گذاشته شد، که آن اولین بهشت‌های ملکوتی است که ملائکه از آن می‌گذرند.

مطلب زیر نیز مطالعه شود:
توضیحاتی در مورد داستان حضرت آدم(ع) و وسوسه ابلیس (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=27256)


۵- گلی که رفع شد این امکان را پیدا کرد تا بتواند بین عالم مادی و ارواح حرکت کند یعنی بین عالم اجسام در ابتدای آسمان اول رسیده به آسمان دوم.

۶- وقتی که زمین برای استقبال از آدم مهیاء شد، روح ایمان در کالبد آدم در آسمان اول دمیده شد، در نتیجه نفس انسانیت اول خلق شد و آن در مرتبه عالم انفس یا آسمان اول است.
مطلب زیر نیز مطالعه شود:
برتری روح انسان (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=15834)

۷- سپس در آدم روح القدس دمیده شد: (..... و در او از روح خود دمیدم....)، و این بالاترین مرتبه‌ای بود که آدم به آن دست یافت جائی که خداوند متعال فرمود: (و در حقيقت شما را خلق كرديم سپس به صورت‌گرى شما پرداختيم آنگاه به فرشتگان گفتيم براى آدم سجده كنيد...).
(
روح القدس همان روح پاكی و عصمت است).

بنا بر این:
۱- شما را خلق کردیم یا در شما روح ایمان و روح القدس دمیدیم.
۲- سپس به صورت‌گری شما پرداختیم، یعنی صورت‌گری همانند صورت خدا یعنی تجلی خدا (الله در خلق)، همان‌طور که در تورات نیز آمده است: (خدا گفت انسان را مانند خود خلق می‌کنیم شبیه ما). و در جایی دیگر: (مانند خدا خلق شدند نر و ماده خلق شدند).
و منظور از صورت‌گری یعنی تجلی، یعنی خدای در خلق، تا خلیفه خدا در زمین باشد که در متشابهات سؤال اول آن را قبلاً مطالعه کردید.
معنی الله در خلق (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=30502)

۸- سپس خدا به فرشتگان امر کرد تا برای آدم به سجده روند. (بعد از دمیدن روح ایمان و روح القدس). روح القدس کیست (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=11575)

۹- سپس بعد از آن خدای عزیز و جلیل، حوا را از نفس آدم علیه السلام آفرید.
(يَا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّكُمُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن نَّفْسٍ وَاحِدَةٍ وَخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيرًا وَنِسَاء وَاتَّقُواْ اللّهَ الَّذِي تَسَاءلُونَ بِهِ وَالأَرْحَامَ إِنَّ اللّهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيبًا). النساء: ۱.
(اى مردم از پروردگارتان كه شما را از نفس واحدى آفريد و جفتش را [نيز ] از او آفريد و از آن دو مردان و زنان بسيارى پراكنده كرد پروا داريد و از خدايى كه به [نام] او از هم‌ديگر درخواست مى‌‌‏كنيد پروا نماييد و زنهار از خويشاوندان مبريد كه خدا همواره بر شما نگهبان است).

۱۰- سپس از آن‌ها، ذریت‌شان را خارج ساخته و آزمود. (اولین امتحان ما در عالم ذر بود. مطلب زیر را حتماً مطالعه کنید:
حقیقت، ماهیت، عمل و آزمایش عالم ذر (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=29556)

۱۱- سپس بعد از امتحان اول در عالم ذر، خداوند متعال اراده کرد تا ما را به زمین فرود آورد و آزمایش دوم از ما بگیرد.


شرح مورد ششم:
۶- وقتی که زمین برای استقبال از آدم مهیاء شد، روح ایمان در کالبد آدم در آسمان اول دمیده شد، در نتیجه نفس انسانیت اول خلق شد و آن در مرتبه عالم انفس یا آسمان اول است.

- فرق بین روح و نفس: در مورد انسان (روح و نفس انسان)، حقیقت آن دو یکی است و تفاوت آن‌ها اعتباری است. حقیقت غیر مادّی وجود آدمی را از آن جهت که موجودی ذاتاً غیر مادّی است روح می‌نامند ولی از آن جهت که تعلّق به بدن مادّی دارد نفس می‌گویند. به تعبیر دیگر، به مرتبه عالی حقیقت غیر مادّی انسان، روح، و به مرتبه پایین آن که مدبّر بدن مادّی است نفس می‌گویند.

- شرحی در مورد روح ایمان و روح القدس: روح القدس قبلاً شرح داده شد که در این‌جا از طریق روایات چند مورد دیگر را شرح خواهم داد: روح القدس کیست (http://almahdyoon.co/showthread.php?t=11575)

هر انسانی بر فطرت یا سرشت زاده می‌شود، همان‌طور که رسول الله (ص) فرمودند: (كُلُّ مَولودٍ يُولَدُ على الفِطرَةِ، وإنّما أبَواهُ يُهَوِّدانِهِ أو يُنَصِّرانِهِ)، (هر نوزادى بر فطرت زاده مى‌شود، و اين فطرت هم‌چنان هست تا پدر و مادر او را به آيين يهود يا نصرانيت بار آورند).
بنا بر این انسان بر اساس سرشت و پاکی زاده شده است، منتهی به مرور زمان به چهار دسته تقسیم می‌شوند:
1- همان‌طور که متولد شد باقی می‌ماند و روح ایمان و روح القدس با او همراه خواهند شد. (مانند پیامبران و فرستادگان).
2- روح القدس را از دست می‌دهد و فقط روح ایمان با او خواهد بود که به اصطلاح به او مؤمن گفته می‌شود که این ایمان نیز خود مراحلی دارد، مانند ایمان سلمان فارسی که "سلمان محمدی، سلمان منا اهل البیت" خوانده شد.
3- مؤمنی که روح ایمان با او است اما پایبند نیست، لذا هر بار که گناه کبیره‌ای می‌کند روح ایمان از او جدا می‌شود و بعد از طهارت و پاکی مجدداً به او باز می‌گردد.
4- شخصی که فطرت و سرشت خود را پایمال کرده و خود را به زندگی مادی محدود می‌کند لذا حتی روح ایمان را از دست داده و با حیوان یک‌سان می‌شود.

در کل ارواح، طبق روایات معصومین پنج روح هستند:

عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ (ع) قَالَ: (سَأَلْتُهُ عَنْ عِلْمِ الْعَالِمِ فَقَالَ يَا جَابِرُ إِنَّ فِي الْأَنْبِيَاءِ وَ الْأَوْصِيَاءِ خَمْسَةَ أَرْوَاحٍ رُوحَ الْقُدُسِ وَ رُوحَ الْإِيمَانِ وَ رُوحَ الْحَيَاةِ وَ رُوحَ الْقُوَّةِ وَ رُوحَ الشَّهْوَةِ فَبِرُوحِ الْقُدُسِ يَا جَابِرُ عَرَفُوا مَا تَحْتَ الْعَرْشِ إِلَى مَا تَحْتَ الثَّرَى ثُمَّ قَالَ يَا جَابِرُ إِنَّ هَذِهِ الْأَرْوَاحَ يُصِيبُهَا الْحَدَثَانُ إِلَّا أَنَّ رُوحَ الْقُدُسِ لَا يَلْهُو وَ لَا يَلْعَبُ).
جابر از حضرت باقر عليه السلام نقل كرد كه فرمودند: (در انبياء و اوصياء پنج روح است روح القدس و روح ايمان و روح حيات و روح قوت و روح شهوت. به وسيله روح القدس، از زير عرش تا زير زمين هر آن‌چه هست را می‌دانند. سپس فرمود: ای جابر! اين ارواح دست‌خوش تغيير می‌شوند ولى روح القدس اهل لهو و لعب نيست). اصول کافی شیخ کلینی ج۱ ص۲۷۲ -بحار الأنوار، ج‏۲۵، ص: ۵۵.

عن أَبِي عَبْدِ اللَّهِ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ (ع) قَالَ: (فِي الْأَنْبِيَاءِ وَ الْأَوْصِيَاءِ خَمْسَةُ أَرْوَاحٍ رُوحُ الْبَدَنِ وَ رُوحُ الْقُدُسِ وَ رُوحُ الْقُوَّةِ وَ رُوحُ الشَّهْوَةِ وَ رُوحُ الْإِيمَانِ وَ فِي الْمُؤْمِنِينَ أَرْبَعَةُ أَرْوَاحٍ أَفْقَدَهَا رُوحَ الْقُدُسِ رُوحُ الْبَدَنِ وَ رُوحُ الْقُوَّةِ وَ رُوحُ الشَّهْوَةِ وَ رُوحُ الْإِيمَانِ وَ فِي الْكُفَّارِ ثَلَاثَةُ أَرْوَاحٍ رُوحُ الْبَدَنِ رُوحُ الْقُوَّةِ وَ رُوحُ الشَّهْوَةِ ثُمَّ قَالَ رُوحُ الْإِيمَانِ يُلَازِمُ الْجَسَدَ مَا لَمْ يَعْمَلْ بِكَبِيرَةٍ فَإِذَا عَمِلَ بِكَبِيرَة فَارَقَهُ الرُّوحُ وَ رُوحُ الْقُدُسِ مَنْ سَكَنَ فِيهِ فَإِنَّهُ لَا يَعْمَلُ بِكَبِيرَةٍ أَبَدا).
حضرت صادق عليه السّلام فرمودند: (در انبياء و اوصياء پنج روح است؛ روح بدن و روح القُدُس و روح قوّت و روح شهوت و روح ایمان. و در مؤمنين چهار روح است كه روح القدس را ندارند، ولى داراى روح بدن‏ و روح قوت و روح شهوت و روح ايمانند؛ و در كفّار سه روح است روح بدن و روح قوت و روح شهوت. سپس فرمود روح ايمان با بدن هست تا وقتى كه شخص، مرتكب گناه كبيره‏‌اى نشده وقتى كبيره‌‏اى انجام داد روح ایمان از او جدا مى‏‌شود ولى روح القُدُس در هر كس بود هرگز گناه كبيره انجام نمی‌دهد). بحار الأنوار، ج‏۲۵ ص۵۴.


آن‌هائی که مانند روز اول زاده شدند، به همین شکل از ایمان خود محافظت کردند و به ادراک خاصی رسیدند در روایات اهل بیت (ع) آن را فراست مؤمن یا فراست ایمانی نامیده‌اند.



قَالَ رَسُولُ اللَّهِ (ص): (اتَّقُوا فِرَاسَةَ الْمُؤْمِنِ فَإِنَّهُ يَنْظُرُ بِنُورِ اللَّهِ)، (برحذر باشید از فراست مؤمن که همانا او با نور خدا نگاه می‌کند). الكافي ج۱ ص۲۱۸.

این نوع ادراک ویژه موجب ایمان به غیب (نادیدنی‌ها) می‌شود، و حالت شدید این نوع ادراک را مکاشفه رحمانی می‌گویند. امّا اگر اشتغال به امیال حیوانی مانع گذشتن از این سد شد، انسان در حیوانیّت خود باقی می‌ماند. لذا در منطق قرآن کریم، افراد غیر مؤمن در ردیف حیوانات قلم‌داد شده‌اند. (إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِنْدَ اللَّهِ الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذينَ لا يَعْقِلُونَ)، (بدترين جنبندگان نزد خدا، افراد كر و لالى هستند كه تعقّل نمى‏‌كنند). الأنفال: ۲۲.
(إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِنْدَ اللَّهِ الَّذينَ كَفَرُوا فَهُمْ لا يُؤْمِنُون‏)، (بدترين جنبندگان نزد خدا، كسانى هستند كه كافر شدند و ايمان نمى‌‏آورند). الأنفال: ۵۵.

بر اساس این آیات، بین ایمان و تعقّل رابطه‌ای ناگسستنی برقرار است؛ لذا غیر مؤمنین اهل توهّم‌اند نه اهل تعقّل. اختراعات و اکتشافات علوم تجربی نیز نتیجه‌ قوّه واهمه و متخیّله است نه قوّه عاقله. لذا حیوانات نیز به اندازه توان و نیاز خود ساخت و ساز و کشف دارند.

مثلاً میمون‌ها ممکن است ابزاری مناسب برای شکستن بعضی از ثمره‌های میوه که سفت هستند انتخاب کنند، و سگ‌های آبی قادر به ساخت سد هستند، و طوطی کیا ممکن است با تیز هوشی قابل ملاحظه‌ای رفتار کند و...
آن‌هائی که روح ایمان را از دست دهند، با حیوان هیچ فرقی ندارند، بلکه شاید در بعضی حیوانات ایثار را ببینیم و نسبت به هم‌دیگر عاطفه داشته باشند، و حتی در زندگی بعضی حیوانات داریم که سیستم‌های عجیبی مانند زندگی مدرن امروزی آدم‌ها دارند.
شاید این آیه تصوری بهتر و نزدیک‌تر به ما در این مورد بدهد:
(أَمْ تَحْسَبُ أَنَّ أَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُونَ أَوْ يَعْقِلُونَ إِنْ هُمْ إِلَّا كَالْأَنْعَامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِيلًا)، (يا گمان دارى كه بيشترشان مى‌شنوند يا مى‌انديشند آنان جز مانند ستوران نيستند بلكه گمراه‌ترند). الفرقان: ۴۴.

بنا بر این، کفّار در حدّ نفس حیوانی متوقّف می‌شوند ولی برای مؤمنان راه صعود به سوی حقیقت روح هم‌چنان باز است. از این رو مؤمنان به تعبیر روایات، دارای روح مرتبه چهارم‌اند. خود این مرتبه نیز دارای درجاتی است که اوج آن در کسانی چون سلمان فارسی است که به خلعت «سلمانُ منّا اهل البیت» نائل شده است. بالاتر از این مرتبه، مرتبه دیگری است که روح القدس خوانده می‌شود که آن، فوق مقام ملائک و عظيم‌تر است؛ و حمل نبوّت و امامت با این مرتبه از روح (روح عصمت و طهارت) است. باز خود این مرتبه نیز درجاتی دارد که تفاوت مقامات انبیاء به آن وابسته است. نهایت درجه این روح در اهل بیت (ع) و مهدیین (ع) است. و اصلِ اصل و اوجِ اوج آن، اختصاص به آدم اوّل و آخر، خلیفة الله الأکمل، حضرت رسول اکرم (ص) دارد؛ که همان وجود منبسط، نفس رحمانی و ظهور اوّل است. از این رو حضرتش فرمودند :(أَوَلُّ مَا خَلَقَ اللَّهُ رُوحِي)، (اولین روحی که خدا خلق کرد، روح من بود). بحار الأنوار، ج‏۵۴ ص۳۰۹.
و فردی که انسانیت خود را از دست بدهد و به حیوانیت خود باز گردد حیوانی بیش نیست، و ارواح مشترک بین حیوان و آدم سه روح هستند:

۱- روح حیات.
۲- روح قوت.
۳- روح شهوت.

مزیت خلقت آدم و حوا و فرزندان آن‌ها به این است که روح ایمان و روح القدس دارند، و این خلقت جدید آدم و حوا و فرزندانش را از خلق قبل متمایز می‌سازد، به عبارتی خلق ما با این دو روح تجدید یافت و انسان‌های کاملی شدیم که حامل انسانیت می‌باشیم. منتهی بعضی‌ها خود را به این زندگی مادی محدود ساختند و از این دو روح چشم‌پوشی کردند بنا بر این آن‌ها با حیوان یک‌سان شدند، می‌توان گفت نمرود، فرعون، یزید و معاویه که انسانیت نداشتند حیواناتی بودند که فرقی با بوزینه‌ها نداشتند برای این‌ است خدای عزیز و جلیل در قرآن به آن‌ها خطاب فرمود:
(و كسانى از شما را كه در روز شنبه [از فرمان خدا] تجاوز كردند نيک شناختيد پس ايشان را گفتيم بوزينگانى طردشده باشيد).
(بگو آيا شما را به بدتر از [صاحبان] اين كيفر در پيشگاه خدا خبر دهم همانان كه خدا لعنت‌شان كرده و بر آنان خشم گرفته و از آنان بوزينگان و خوكان پديد آورده و آنان‌كه طاغوت را پرستش كرده‌اند اينانند كه از نظر منزلت بدتر و از راه راست گمراه‌ترند).
(و چون از آن‌چه از آن نهى شده بودند سرپيچى كردند به آنان گفتيم بوزينگانى رانده شده باشيد).

بنا بر این هر کس که این سه روح را داشته باشد (روح حیات، قوت و شهوت) می‌تواند با اطرافیان و بیشه خود ارتباط پیدا کند و آن به حسب مغز جسمانی یعنی به حسب حجم و ترکیب و نسبت آن به جسم مادی حیوان است. در این موارد حیوانات با هم یک‌سانند حتی انسان.

و الحمد لله رب العالمین



مدیریت تالار


٢٦ / ذوالحجة/ ١٤٣٥ هـ.ق
سه شنبه - ۲۹ / مهر ماه/ ۱۳۹۳ هـ.ش